Gaz płynny otrzymuje się podczas wydobywania ropy naftowej i gazu ziemnego lub jako uboczny produkt rafinacji ropy naftowej. Od angielskiej nazwy Liquefied Petroleum Gas (co w dosłownym tłumaczeniu oznacza skroplony gaz z ropy naftowej) zyskał popularne i u nas określenie LPG. Jest sprzedawany w butlach i zbiornikach (o znacznie większej niż butle pojemności).
Gaz oferowany jest w następującym asortymencie:
- butan techniczny;
- mieszanina butanu i propanu technicznego (propan-butan);
- propan techniczny.
W czym gaz płynny jest lepszy od...
- gazu ziemnego? Ma od niegoponad półtora raza większą wartość opałową, dzięki czemu z mniejszej porcji paliwa uzyskuje się więcej ciepła. Przechowuje się go w zbiorniku, więc można z niego korzystać tam, gdzie nie doprowadzono sieci z gazem ziemnym. Niezależność od sieci zabezpiecza użytkowników przed brakiem gazu w razie jej awarii i pozwala bez ograniczeń korzystać z niego w okresach największego zapotrzebowania (bez obawy o obniżenie jego ciśnienia).
- paliw stałych? Jest od nich wygodniejszy w użyciu. Proces spalania jest w pełni kontrolowany. Urządzenia nie wymagają stałej obsługi. Powstające spaliny są czyste. Nie ma odpadów z paleniska, które trzeba by składować.
- oleju opałowego? Spalanie gazu jest bezzapachowe, a powstające spaliny są czystsze niż te ze spalania oleju. Paliwo jest przechowywane poza domem, więc w razie wycieku mniej groźne niż olej magazynowany w domu.
- energii elektrycznej? Koszty ogrzewania domu są niższe niż energią elektryczną.
Gdzie umieścić zbiornik?
Zbiorniki do magazynowania gazu płynnego o pojemności do 10 m3 przeznaczone do zasilania domowych instalacji gazowych muszą się znajdować w bezpiecznej odległości od innych obiektów na działce i w jej sąsiedztwie.
Gaz płynny jest zwykle dowożony cysternami o masie powyżej 20 t. Jeśli zbiornik znajduje się w takim miejscu na działce, że jego napełnienie wymaga wjazdu na posesję, trzeba odpowiednio przygotować podłoże. Zwykła droga gruntowa, zwłaszcza w okresie obfitych opadów, zupełnie się do tego nie nadaje. Samo ułożenie kostek bauma na zagęszczonym piasku też nie wystarczy. Po przejechaniu ciężkiej cysterny powstaną bowiem koleiny.
Kotłownia - taka sama czy inna?
Inne są natomiast zasady ich wentylowania. Powodem tego jest ciężar właściwy gazu płynnego - większy niż powietrza. W przypadku powstania nieszczelności gaz płynny zalega w dolnej części pomieszczenia. Dlatego powietrze wywiewane powinno w 80% pochodzić znad podłogi, a tylko w 20% - spod sufitu. Zakończenia przewodów wentylacji grawitacyjnej (kratki wentylacyjne) trzeba więc umieścić odwrotnie niż w kotłowni z urządzeniem zasilanym gazem ziemnym: kratkę nawiewną - u góry (pod sufitem), wywiewną - nad podłogą. Ilość potrzebnego powietrza zależy od rodzaju odbiornika gazowego.
W przypadku urządzeń z otwartą komorą spalania strumień powietrza nawiewanego musi być większy od strumienia wywiewanego o tę jego ilość, która jest zużywana w procesie spalania. W pomieszczeniach z kotłami (podgrzewaczami) z zamkniętą komorą spalania powietrze do spalania jest doprowadzane specjalnym (oddzielnym) przewodem i nie uwzględnia się go w bilansie powietrza wentylacyjnego.
Przepisowo = bezpiecznie
- Zbiornik z gazem płynnym musi być bezpiecznie umiejscowiony - przepisy szczegółowo określają minimalne dopuszczalne jego odległości od innych obiektów (budynków, granic posesji czy źródeł ognia).
- Do miejsca, w którym się znajduje zbiornik, musi być zapewniony dojazd pożarowy; dobrze, jeśli zbiornik jest przed domem, a nie na tyłach, gdzie trudno jest dojechać. Nie powinny mieć do niego dostępu osoby niepowołane oraz dzieci.
- Instalację zbiornikową gazu płynnego może wykonać tylko i wyłącznie osoba mająca uprawnienia gazowe - najczęściej jest to pracownik firmy, która będzie dostawcą gazu. Do eksploatacji natomiast instalacja musi być dopuszczona przez Urząd Dozoru Technicznego. W trakcie eksploatacji trzeba pamiętać o obowiązkowych okresowych kontrolach i przeglądach.
- W pomieszczeniach, w których są zainstalowane urządzenia gazowe (kotłownia z kotłem gazowym, kuchnia z kuchenką gazową, łazienka z gazowym podgrzewaczem wody), warto zamontować specjalne detektory - zwiększy to nasze bezpieczeństwo. Urządzenia te bezustannie kontrolują stężenie gazu w powietrzu i już przy stężeniu kilkunastokrotnie mniejszym niż to, przy którym może nastąpić wybuch, ostrzegają nas za pomocą sygnalizacji optycznej i dźwiękowej. Detektor może współpracować z zaworami w instalacji gazowej - dopływ gazu jest wtedy odcinany automatycznie.
